Voorjaar 2013

 

Neushoorn in de tuin
Je maakt een reisschema voor ruim 2 maanden en denkt dat je alles onder controle hebt. Nee dus. Mijn vriend Mohan had vernomen dat er een “strike”of bandh was. Een staking zeg maar. Dan rijden er geen auto’s taxi’s of bussen. Maar dat bleek niet zo te zijn. Uiteindelijk toch met zijn auto op weg naar Chitwan. Het was voor hem een bliksembezoek. Uiteraard heb ik hem de volgende dag wat projecten laten zien, dat wilde hij graag. De volgende dag slecht nieuws. Het geld voor het opleidingscentrum voor blinden was er niet. Het was toen 17 februari. Wilde Ganzen moest dat zonodig in roepies doen en dat is illegaal. De komende dagen gebeld, gemaild, bij de bank geweest, kortom geen geld dus kon ik helemaal niets doen. Tot 3 maart kon ik niets doen. Wel bij enkele scholen geweest en bij twee vrouwengroepen en healthpost, maar het was vakantietijd. Schoilen dicht enz. Wel alles uitgewerkt, want het plan voorzag niet in alles zoals ventilatoren en systeem met solar voor stroom. Regelmatig ben ik uitgenodigd bij de lokale bevolking. Zo rond een uur of 7 zat ik dan gezellig tussen de familie. Zo ook 3 maart. Voor hun kleine huisje zaten ze wat te kletsen, totdat ik vanuit mijn ooghoeken iets donkers zie. Gaida roepen de Nepalezen en ze schieten meteen hun huisje in. Ik als laatste. Direct daarna was ik weer buiten en heb nog een foto kunnen maken. Daarna rende de neushoorn weg door lawaai van schreeuwende jongens. Dat was weer een belevenis, waar nog veel over gesproken zal worden.

Neushoorn in de tuin

Zo gaat een olifant liggen

Zo worden olifantennagels behandeld

 

ADVENTURE TOCHT NAAR GHOREPANI
Captain Dam Bahadur Pun is de “burgemeester”van Ghorepani. Hij doet veel voor zijn dorp. Ik heb hem uitgenodigd in Chitwan en zo gaan we samen op weg naar Pokhara en Tatopani met zijn landrover pick up. Het eerste gedeelte naar Mugling was 1 uur 15. Een prima tijd. Onderweg lag een vrachtwagen op zijn kant. Hing boven de rivier de Trisuli. Even verder een korte plas stop. Nou ik ben heel wat gewend, maar deze urinoirs verdienen de hoofdprijs. De stank rook je al van verre, alles was vuil en smerig. Ik zal verdere details maar achterwege laten. Maar dit was het smerigste urinoir welke ik ooit heb gezien. Ja zelfs nog smeriger dan op de luchthavens van Dhaka en Kathmandu. Na ruim 2 uur komen we in Pokhara. We zouden naar Tatopani gaan met de jeep. In Pokhara horen we dat er morgen een “bandh”is. Dus we blijven niet in Pokhara. Doen wat boodschappen: 50 kratjes met bier. Helaas waren butagasflessen nergens te koop. We kochten onderweg nog fruit en vertrokken naar Beni. Dit wordt een adventure tocht zei captain. Zijn chauffeur glimlachte. Het eerste stuk viel mee. Weliswaar een slechte weg maar met de pickup goed te nemen. We rijden door wat ondiepe rivieren en komen in Beni. Het begint al wat schemerig te worden en we eten wat rijst en momo’s. Op naar Tatopani. Dit dorp is bekend om zijn hete bronnen. Ongeveer 2 uur rijden en het slechtste komt daarna. Dat zal wel dacht ik. We rijden nu over een super slechte weg, met dikke stenen, diepe sporen van trekkers en het is donker geworden. Naast me hoor ik het geluid van wild stromend water. Ik zie alleen het water niet. Soms zie ik niet eens de weg...... Maar de chauffeur rijdt beheerst. In Tatopani drink ik cola. Nog 1 uur rijden en dan zijn we in Khebang. Khebang is het geboortedorp van de meeste inwoners uit Ghorepani. Laten we maar gaan zeg ik de hot spring hoeft niet zo nodig. De sporen werden dieper, de wegen bochtiger en vaak kon je de bocht niet in een keer nemen, maar moest je achteruit.... Het was spannend en langs de berghellingen branden lampen, alleen had ik geen idee waar ik was. Inderdaad een uur en we waren in Khebang, waar we sliepen in het huis van de famile van de captain. De volgende morgen kon ik met eigen ogen zien hoe slecht de weg was. Je schudde van voren naar achter en van links naar rechts. En ja een tegenligger. Kortom het was adventure en het laatste stuk op een paard naar Ghorepani zo los was ook best spannend. In de “hoofdstraat” daar stond de moedergroep op me te wachten met bloemen (malla). Ik was weer thuis.

Huisje in Khebang

Typisch traditioneel huis in Khebang

Welkom in Ghorepani

Op bezoek in de Annapurna bij Ulleri
Van Ghorepani is het niet zover lopen naar Ulleri. Bijna alles gaat naar beneden. Mensen uit Ulleri staan al op me te wachten in Ulleri. Het eerste dorp is Nagathanti op een klein uurtje lopen. Daar even een korte thee stop. Vervolgens door een prachtige jungle, met bloeiende rhododendrons en witte orchideeën naar Banthanti, De tocht zit er al bijna op. In Banthanti (vlakbij Ulleri) is nu een schoon drinkwaterproject en dat levert ook nog eens een baan op. Na ruim een uur komen we in Ulleri aan en met een scheef oog had ik ze al zien staan: de studenten van de Ulleri school, met bloemetjes stonden ze te wachten. Uiteraard ook meteen gekeken naar het oude schoolgebouw! Maar dat stond er niet meer. De fundering van de 4 klassen lag er en heel veel stenen. Ik hoefde dus niet mee te helpen met slopen. Wat een geweldige mensen in Ulleri. Ze hadden nog niet eens geld gehad. Dankzij Maya, de onderwijzeres van de nursery klas is alles goed geregeld.

Ontvangstcomitee Ulleri

Kinderen van school Ulleri wachten op Jan

FEEST IN POKHARA
ik had het zo uitgekiend dat het holy feest in Chitwan was. In Pokhara waren de voorbereidingen van het Nepalees Nieuwjaar 2070. Er was een grote kermis met tal van attracties. Enkele podia met muziek. Geluidsoverlast? Veiligheid van de attracties. Hoezo. ‘s avonds was alles verlicht. Allerlei groeperingen lieten zich s middags zien in een optocht met muziek en deelnemers in originele klederdracht. ‘s avonds disco en een super drukke markt. De Nepalezen waren op hun zondags gekleed. Dus geel, blauw, groen oranje en rood het was zeer kleurrijk. ‘s avonds nog vuurwerk en zo werd het jaar 2070 ingeluid.
De volgende morgen even een kleine wandeling vanuit het prachtige hotel Crown Himalayas. Ze waren druk bezig een voetbad aan te leggen en daarna de straat te asfalteren. Ik hoorde een bekend geluid van zwaluwen. En ja hoor boerenzwaluwen zochten wat klei en water op straat en in de tuin om er hun nesten van te maken. Zo vlak voor je neus vliegen ze langs je om midden op straat wat klei in hun snavels mee te nemen naar hun nestplaats. Vaak hebben ze de nesten in de winkels. De winkeliers laten dan ook een plekje open, zodat de vogels ongehinderd kunnen broeden.
Er is in Pokhara vaak geen stroom, nou dan werkt er dus niets, behalve noodstroom.
Ik had mijn schema weer eens aangepast, iets wat ik vaak heb moeten doen en zo ook in Pokhara. Ik had brief voor ACAP gemaakt. Deze organisatie zet samen met onze stichting een schoondrinkwater project op. Aangezien de directeur in Kathmandu was en telefonisch niet bereikbaar maakte ik een brief met afspraken over het project. Toen dat klaar was wou ik daar graag een kopietje van. De receptie nam mijn brief in ontvangst en liep naar buiten, mij geduldig achterlatend. Even daarna hoor ik het monotone geluid van de generator. Er was geen stroom...... en ja hoor, voor 1 kopietje van Jan is de generator opgestart en kreeg ik keurig van Hari zijn vrouw het blaadje terug. Het was toch weer gelukt, alleen was dat niet mijn bedoeling om ze op kosten te jagen. Uiteraard ‘s middags de brief naar ACAP gebracht, want die kon nog eens van pas komen.

Hotel Crown Himalayas

Fontein van Shiva

Wie wil er nog geitenvlees?

Schapenvervoer per bus

Chitwan het 2e bezoek.
Gelukkig was het geld er inmiddels wel en dat betekende ook meteen hard werken voor de meubelmakers. Er waren er 5. Nog een maand en alles moest klaar. Sinds 5 maandsen is er een fabriek voor drinkwater in Sauraha. Is mooi, maar toch komen er nog veel plastic flessen in het milieu. Ik was net terug uit de bergen en het werd tijd voor de kapper. Die had het druk dus ik moest even wachten. Eindelijk was ik aan de beurt en toen ging het onweren, regenen en hard waaien. Gelukkig had mijn kapper goede ogen en hij knipte niet in mijn oren. Het regende zo hard en ik had geen jas of poncho bij me. Ik betaalde de kapper en ben maar even blijven zitten in de stoel. Dat deed de kapper ook, alleen viel die in slaap terwijl het bliksemde en donderde. De foto laat de kapper zien en heus hij sliep. Ook hebben de kids en Suraj mee geholpen gordijnen van ringen te voorzien. Suraj installeerde de laptops voor de Trainingscentrum voor blinden. Er kon gelukkig weer wat worden gedaan. Zou het Trainingscentrum voor blinden toch tijdig gerealiseerd kunnen worden.

Dit is het Holyfeest

Fabriek voor drinkwater Chitwan

Daar wordt je slaperig van

Laptops voor blindencentrum

Gordijnen voor centrum

Inverters (stroom) voor vrouwengroep

BEZOEK OOGHOSPITAAL IN BHARATPUR
Het is een hele toer in in Bharatpur te komen. Daar is ook het vliegveld met lijndiensten op Pokhara. Ik krijg een prima plek in de toeristen bus van Baba travel en tours. De eigenaar is hoe kan het ook een hele goede bekende van me. In Bharatpur moet ik eruit. Ik weet wel waar. Met de bus was het gemakkelijk om er te komen. Oogarts, dr. Rajendra B. Shresta heeft daar zijn eigen oogkliniek. Hij is ook vrijwilliger voor onze stichting en adviseur voor het trainingscentrum. Ook doet hij de intake, als er nieuwe studenten naar school gaan. Dan weten we tenminste zeker of er ook nog iets te doen is aan blindheid. Verder werkt hij 7 dagen per week. Alleen op zaterdag heeft hij niet zoveel patienten. Ik zou een dag mee draaien en aangezien ik wel medisch onderlegd bent leek me dit een leuke ervaring. Om een uur of 9 waren de eerste patienten er al en om 10 uur ging het los. In een kleine onderzoeksruimte werden de onderzoeken gedaan. Er zat niet 1 patient, maar wel 4 of 5. Het was gezellig en ik kreeg de nodige uitleg. Later kwam zijn assistente er nog bij en ging het (uiteraard) sneller. Die ochtend heeft Dr. Rajendra 55 patienten onderzocht. Veel mensen konden naar huis met medicijnen. Of met een goed advies. In Nepal is het altijd stoffig. Zeer fijn zand geeft al de nodige problemen. ‘s Middags waren er drie kleine operaties gepland en natuurlijk wilde ik die meemaken. Met steriele kleren aan, schoenen uit deed hij drie oogoperaties. Bij 1 patient werd een klein stukje hout uit het oog gehaald, bij een andere een klein stukje ijzer en bij de derde werden de ogen gespoeld. In minder dan 20 minuten was het gebeurd. Na een bakje koffie werd ik door de assistente op de lokale bus gezet en 1 uur later was ik in Tadi Bazar waar ik ook maar de lokale bus pakte en na 1 uur was ik weer in Sauraha. Het was een prachtige dag geweest.

Dokter Najendra en zijn assistente

Jan bij een oogoperatie

OP BEZOEK IN GHANDRUK
In jaren was ik niet meer in Ghandruk (ook wel Gandrung geheten). Dat heeft alles te maken met de projecten die aan de linkerkant te vinden zijn. Daar kwam nu verandering in. Na uitgebreid overleg tussen ACAP (natuurorganisatie verantwoordelijk voor het Annapurna gebied) bleken er plannen te bestaan om ook in Ghandruk schoon drinkwater te leveren. Al eerder heeft Nepal Pariwar in Ghorepani en Ulleri een zelfde project gedaan. ACAP heeft er meer dan 12 opgezet. Het was alleen nog wachten op de uitspraak van de vrouwengroep. Ghandruk is het grootste Gurung dorp en telt 25oo inwoners en een kleine 30 hotels. Theeshops niet meegerekend.
De afspraak was dat ik in Birethanti opgehaald zou worden met de jeep die ons richting Ghandruk bracht. De jeep was op tijd, de weg zeer slecht, alleen nog niet zo als van Beni naar Tatopani. Een dik uur rijden na vele haarspeldbochten en dat was het eind punt. Nog 1 uur lopen hoorde ik van mijn metgezel van ACAP. Dat bleek een half uur langer te zijn. Op zich nog een prima tijd, maar ik had dezelfde dag nog een afspraak in Pokhara. Dus duidelijk gemaakt dat het om een korte vergadering ging. Ik kreeg de nodige bloemen kransen om mijn nek en na de nodige poses vertelde de presIdent van de vrouwengroep dat ze graag schoon drinkwater willen verkopen en de plastic flessen willen verbannen. Ook wisten ze wat het project koste. Een locatie was ook al snel gevonden. De volgende afspraak was ruim 3 weken later en daar is het geld overhandigd en zijn de handtekeningen gezet. Ze krijgen 1250 euro. 50% betalen wij en de andere 50% betaalt Acap. Alleen moeten ze dat geld terug betalen aan Acap en dan van ons niet. In 40 minuten was ik bij de jeep, die me terug moest brengen naar Pokhara. Ze vroegen 4000 roepies (36 euro). Ik was er met een Chinese. Een telefoontje naar ACAP waar ik hoorde dat de prijs 350 roepies voor Nepalezen is en 1500 voor toeristen. Uiteindelijk ging de Chinese door de bocht en konden we vertrekken. Alleen mijn tas nog even inladen in Birethanti. De volgende keer verwacht men dat ik in Ghandruk blijf bij de opening. Ga ik zeker doen.

Jan bedolven onder malla's

Ghandruk vrouwengroep met Jan

...en op achtergrond de bergen, Annapurna Zuid, Himchuli en Machhapuchhare (r)

Overhandigen van het geld

TRAININGS- EN OPLEIDINGSCENTRUM VOOR BLINDEN
Vanwege meerdere projecten had ik besloten om ruim 2 maanden naar Nepal te gaan. Een van die projecten is het inrichten van een Opleidingscentrum, zeg maar een school zoals de Friese Poort, waar blinden terecht kunnen om er een vak te leren. 17 februari vertrek ik naar Chitwan om daar te beginnen met aanschaf leermiddelen en inrichting van het Vocational Trainings Centrum (VTC). Het project was goedgekeurd door de Wilde Ganzen en die zouden dan ook het geld sturen. Dat is wel gebeurd, maar in de lokale munteenheid: de Nepalese roepie. De Nepalese bank heeft het geld weer teruggestuurd, omdat je geld niet in euro’s mag overmaken in euro’s of dollars mag wel. Dat was heel vervelend. Zo konden de meubelmalers dus niet beginnen met het maken van tafels, rekken, bedden en banken. Want als er geen geld is wanneer is dat er dan wel. Ook spullen voor de inrichting konden niet worden besteld evenals leermiddelen, laptops, ventilatoren, ja noem maar op, eigenlijk alles. Regelmatig de Nepalese bank gebeld en bezocht en uiteraard ook Wilde Ganzen alleen is dat lastig. Vaak is er geen stroom of internet. Dus paar telefoontjes en mailtjes naar bestuur Nepal Pariwar. Alleen duurt dat natuurlijk ook even want ook WG moest uitzoeken wat het probleem was. In elk geval ben ik op 4 maart vertrokken naar het Annapurna gebied, waar een school met 4 klassen werd gebouwd. Gelukkig ging dat een heel stuk beter en alles liep daar als een trein. Had geld voor de school in euro’s mee genomen....
Daarna opnieuw naar Chitwan afgereisd. Van Ulleri naar Pokhara 6 uur lopen en taxi en van Pokhara naar Chitwan per taxi: 4 1/2 uur. Wat een tijdverspilling en kosten voor de taxi. Ik had inmiddels al gehoord dat het geld er nu was, maar we lagen toch flink achter op schema. De meubels werden al gemaakt en stoelen konden worden gekocht gekocht. Opnieuw moest ik naar Ulleri om de bouw te zien van de school. Dat was nog niet af, maar op stucen, een vloer en schilderen na schoot dat aardig op. Vervolgens voor de derde keer naar Chitwan. Het begon er nu op te lijken. Een vrachtauto met meubelen werd er afgeleverd. Drie screenreaders moesten worden schoongemaakt. Tapijt kwam er in. Nieuw electra systeem voor de inverters. Kantoren werden ingericht en ook de logeerkamers werden voorzien van bedden, matrassen, lakens en slopen en tafels. Ook de praktijkruimten volgden. Zo is er een computerruimte, een muziekruimte en een lokaal om kaarsen te maken. Verder een lokaal om inpakken te leren en om wierook te maken. De laatste 5 dagen waren tropen dagen. Het was er snikheet ruim 34 graden, en ik had geen of weinig water. Dus ‘s avonds op de fiets 40 minuten of ik werd soms opgehaald en het eerste wat ik dan deed in het hotel twee cola naar binnen werken. Dat smaakte prima. Gelukkig kreeg ik de laatste dagen eten en thee van Sarada en Gayatri, de dames die verantwoordelijk zijn voor de blinden hostel. Zij krijgen er een baan bij: het schoon maken van het Trainingscentrum. Ook kunnen ze eventueel moeten koken, als er studenten komen die ver weg wonen. Het centrum is voorzien van zonnepanelen, dit omdat er altijd stroom moet zijn voor het les geven. Daar was geen rekening mee gehouden. Ook niet met ventilatoren, een stofzuiger en nog vele praktische dingen. De meeste dingen had ik van te voren al uitgewerkt en een telefoontje naar de zaak en het materiaal werd er gebracht. Inmiddels is er een manager en receptioniste benoemd voor 4 maand. Ze moeten dan vertellen hoe het centrum moet worden gerund. Maandelijks krijg ik daar een verslag van. Van mij hebben ze een lijst gekregen wat er gedaan moet worden. De manager heeft inmiddels een computercursus achter de rug. De laptops in het centrum worden gebruikt om naast het maken van kaarsen en wierook ook daar iets van te leren. Oktober zal ik zien hoe ver ze zijn. Ben zeer benieuwd en hoop dat alles goed komt. Want communicatie is en blijft een lastig punt en als er dan ook geen stroom en email is wordt dat lastig.

Trainingscentrum - voorkant

Meubelmakers druk bezig

Het steekt toch wel nauw hoor

De meubels worden per vrachtauto gebracht

Laptops worden gecontroleerd

De gordijnen zijn om door een ringetje te halen

De screenreaders worden schoongemaakt

Beddengoed voor de logeerkamers

Een logeerkamer

Is het geen plaatje om hier te wonen

3 laptops voor de computercursus

Muziekkamer

Wachtkamer

Kantoor staf

Vergaderzaal, rechts op de 2e foto de screenreader

Praktijkruimte kaarsen maken

De andere logeerkamer

Tafel met spullen voor kaarsen maken

Was, draad en mallen voor kaarsen

Inverters voor het electriciteitssysteem

Stafleden voor het centrum

 

Receptieruimte

BOUW 4 KLASLOKALEN IN ULLERI
Ik was inmiddels al een paar weken in Nepal. In Chitwan kon ik niets doen, omdat de Wilde Ganzen het geld op een verkeerde manier hadden overgemaakt en dat kwam weer retour. Heb mijn schema moeten aanpassen, want geen money, geen honey. En dat betekende ook meteen een flinke achterstand. Want meubelmakers konden niets doen, laptops konden niet worden besteld. Eigenlijk hellemaal niets en het onzekere wanneer het geld er zo komen. Mijn mobiel werkte niet in de bergen doordat tijdens een rukwind deze was omgewaaid. Gelukkig hoorde ik de 10e maart dat het geld er was.... 7 maart werd ik opgehaald door mensen uit Ulleri, Er waren maar liefst 4 leraren bij. Een van hen droeg mijn rugzak. Maya wou mijn dagrugzak dragen. Ik was benieuwd en ging er een beetje vanuit dat ik mee kon helpen met de sloop van 4 klaslokalen van de oude school. Maar ik zag het al vanuit de verte, de school was al gesloopt. Een kleine 50 kinderen met bloemen en kransen stonden me bij de biblioteek op te wachten. Dat was verrassing 1 en verrassing 2 was dat de fundering al was gestort en er heel veel stenen lagen. Die werden een 400 meter lager opgehaald door 10 ezels en muildieren en Nepalezen en kwamen soms wel 7 keer per dag bij de school. Daar werden de manden leeg gehaald en begon het feest opnieuw. Ook de bouwvakkers hakten er stevig op los want de stenen werden gewoon passend gemaakt. Zowel in de nieuwe school als daarbuiten kwamen stenen te liggen. Hout voor kozijnen en dakplaten en deuren lagen te wachten. Voor het metselen van de muren werd klei gebruikt. Er werden gaten gegraven en het klein werd met wat water vermengd en zo werden de stenen gemetseld. De pilaren werden gemaakt van zand, cement en stenen. Tot 18 maart ben ik in Ulleri gebleven. Veel werk was er niet, maar de afleiding om hout te hakken, onkruid te wieden en aardappels uit de grond te halen gaven me toch het idee dat ik iets nuttigs kon doen. 21 maart was ik weer in Chitwan tot 31 maart. Toen weer naar Ghorepani en terug naar Ulleri tot 10 april. De school werd gestuct. Per SMS kreeg ik het bericht dat alleen het gebouw moet worden geschilderd. Ook het hek bij het schoolplein was klaar en er is zeil en tapijt gekocht voor school en bieb. Hadden ze toch alles in rap tempo klaar gekregen. De afrekening krijg ik in het najaar. Maar dankzij het waterproject en dankzij een collectebus op de wandelroute komt er nog steeds geld binnen wat gebruikt gaat worden voor nieuwe projecten. Ik hoop stilletjes nog één klas te kunnen realiseren aan de achterkant van de school. Bij uitbreiding van leerlingen is er dan ook een gewone klas. Heb al wel gezien dat het schoolcomité ook in de buidel moet tasten. Oh ja en tijdens een gezamenlijke picnic mocht ik het geld, laptop en spullen overhandigen aan Gun Baharur Pun, de voorzitter van het Management comité. Er werd verder nog gezongen en gedanst tot in de avond. Meest Nepalese dansen. Het was gezellig en iedereen was blij. Mensen uit Ulleri, bedankt!!!!!

 

het welkomst comité Ulleri (3e rechts Maya: coördinator)

de oude school was al gesloopt 7 maart

ezels en muildieren brengen de zware stenen

de pilaren worden gemaakt 8 maart

stenen komen af en aan

de pilaren worden gemaakt

de stenen worden op maat gemaakt

de muren zijn al te zien

met speciale klei worden de muren gemaakt

met tien man sterk elke dag bezig

de muren zijn op hoogte 2 april

de achterkant is op hoogte op 2 april

nu de dakplaten 4 april

het dak zit er op 5 april

met leuke dakkapel

het is betaaldag op 6 april

nu alles stucadoren 9 april

stucen kunnen ze wel